Resultaten acties Amnestygroep Vlietstreek deel 1
Er zijn meer mensen vrijgelaten waaraan ook mensen in Leidschendam-Voorburg en Rijswijk hebben meegedaan via e-mail, sms of twitter, zie voor vrijlatingen website Amnesty Internationaal Goed Nieuws.
Belarus: vrijlating van Maryia Kalesnikava, Ales Bialiatski en anderen mag onderdrukking niet verhullen
Op 13 december 2025 hebben de Belarussische autoriteiten 123 gevangenen vrijgelaten, onder wie Nobelprijswinnaar Ales Bialiatski en Maryia Kalesnikava, een gewetensgevangene voor wie Amnesty International tijdens Write for Rights 2024 actievoerde.
“We zijn verheugd over het bericht dat Maryia Kalesnikava en Ales Bialiatski tot de vrijgelatenen behoren. Maar laten we duidelijk zijn: deze laatste vrijlating neemt niet weg dat er nog steeds honderden, zo niet duizenden anderen achter de tralies zitten, alleen maar omdat ze hun mening hebben geuit,” zegt Marie Struthers van Amnesty International. “Het betekent ook niet dat er gerechtigheid is voor Ales, Maryia en al die anderen die geen dag in de gevangenis hadden mogen doorbrengen en ernstige mensenrechtenschendingen hebben ondergaan.”
Oppositiepolitica Maryia Kalesnikava en Ales Bialiatski, vooraanstaand mensenrechtenactivist en oprichter van het mensenrechtencentrum Viasna, werden samen met de andere gevangenen vrijgelaten na een akkoord met de Verenigde Staten om de sancties op de potas-export van het land te versoepelen. (Potas is een grondstof die o.a. gebruikt wordt bij de productie van glas en zeep.) Ook vicevoorzitter van Viasna, Valiantsin Stefanovich, de advocaat van de organisatie, Uladzimir Labkovich, en Kalesnikava’s naaste medewerker Maksim Znak behoren tot de mensen die zijn vrijgelaten.
Mensen als pionnen
“We moeten ook anderen niet vergeten wier vrijlating al lang had moeten plaatsvinden. Als deze vrijlating deel uitmaakt van een politieke deal, onderstreept dat alleen maar de cynische manier waarop de Belarussische autoriteiten mensen als pionnen behandelen. Het lot van de vrijgelatenen en anderen zoals zij mag nooit afhangen van achterkamertjespolitiek,” aldus Marie Struhers.
Anderen nog altijd onterecht vast
Amnesty International roept op tot de vrijlating van Marfa Rabkova, Nasta Loika en talloze andere gevangenen in Belarus die op politiek gemotiveerde gronden onterecht gevangenzitten. Maryia Kalesnikava, Ales Bialiatski en alle anderen die op 13 december zijn vrijgelaten, moeten een volledige schadevergoeding krijgen voor wat hun is aangedaan. Alle ambtenaren, ook de hooggeplaatste, die verantwoordelijk zijn voor het onterecht gevangenzetten van mensen moeten ter verantwoording worden geroepen.
Achtergrond
Op 7 september 2020 werd Maryia Kalesnikava ontvoerd door gemaskerde agenten. Ze werd naar de Oekraïense grens gebracht, waar ze zich tegen haar uitzetting verzette door haar paspoort te verscheuren. Hierna verdween Kalesnikava uit beeld. Later bleek dat ze was gearresteerd op beschuldiging van ‘ondermijning van de nationale veiligheid’ en andere verzonnen misdrijven, en op 6 september 2021 werd ze veroordeeld tot een gevangenisstraf van 11 jaar.
Ales Bialiatski werd in 2023 veroordeeld op beschuldiging van ‘belastingontduiking’ en ‘financiering van acties die in strijd zijn met de openbare orde’ – beschuldigingen die algemeen als politiek gemotiveerd worden beschouwd – en zat een gevangenisstraf van 10 jaar uit in een strafkolonie.
Wij schreven in de Vlietstreek voor Maryia Kalesnikava tijdens de Write for Rights in 2024.
Eswatini: Mthandeni Dube voorwaardelijk vrijgelaten
In Eswatini – het voormalige Swaziland – heeft voormalig parlementslid Mthandeni Dube op 5 november 2025 een voorwaardelijk koninklijk pardon gekregen, waardoor hij onder toezicht is vrijgelaten. Dube (rechts) werd samen met Bacede Mabuza gearresteerd. Mabuza zit nog steeds vast. Amnesty International roept op beide mannen onvoorwaardelijk vrij te laten.
“De vrijlating van Mthandeni Dube mag dan een opluchting zijn voor zijn familie, maar het recht is nog niet volledig geschied”, zegt Vongai Chikwanda van Amnesty International. Zijn mensenrechten worden beperkt door de vergaande voorwaarden van zijn vrijlating en Bacede Mabuza, die samen met Dube werd gearresteerd, zit nog steeds in de gevangenis. Mthandeni Dube en Bacede Mabuza hebben niets anders gedaan dan het op vreedzame wijze uitoefenen van hun mensenrechten. Daarvoor hadden ze nooit gevangengezet mogen worden.”
Oproep Amnesty International
Amnesty International roept de autoriteiten van Eswatini op om Bacede Mabuza onmiddellijk en onvoorwaardelijk vrij te laten en de onterechte veroordelingen van beide (ex-)parlementsleden in te trekken.
Gewetensgevangenen
Bacede Mabuza en Mthandeni Dube werden op 25 juli 2021 gearresteerd nadat ze hun steun hadden uitgesproken voor constitutionele en democratische hervormingen in Eswatini. Op 31 juli 2024 werden ze veroordeeld tot respectievelijk 85 en 58 jaar gevangenisstraf op grond van de Wet ter bestrijding van terrorisme (2008) en de Wet inzake opruiing en subversieve activiteiten (1938). Op 25 juli 2025 riep Amnesty International beide mannen uit tot gewetensgevangenen.
Koninklijk pardon
Op 5 november 2025 kondigde de gevangenisautoriteit van Eswatini aan dat de koning voorwaardelijke koninklijke gratie verleende aan Dube. Hierbij werden strenge beperkingen opgelegd aan zijn politieke activiteiten, publiek optredens en bewegingsvrijheid. Bacede Mabuza zit nog steeds in de gevangenis. Daar zit hij een straf van 85 jaar uit, die hem na een oneerlijk proces is opgelegd op basis van onderdrukkende wetten. “Deze voorwaarden, opgelegd onder toezicht van de gevangenisautoriteit van Zijne Majesteit, beperken zijn mensenrechten op onrechtmatige wijze en verlengen in feite zijn straf buiten de gevangenismuren”, zegt Vongai Chikwanda.
“De voortdurende criminalisering van Mthandeni Dube en Bacede Mabuza laat de voortdurende onderdrukking van vreedzaam verzet in Eswatini zien. De autoriteiten van Eswatini moeten onmiddellijk doeltreffende maatregelen nemen om de maatschappelijke ruimte te beschermen en de mensenrechten van iedereen te waarborgen en te handhaven, inclusief de rechten op vrijheid van meningsuiting en vreedzame vergadering.”
Wij schreven voor Bacede Mabuza en Mthandeni Dube tijdens de schrijfactie in juli 2025.
Egypte: Alaa Abdel Fattah krijgt presidentieel pardon na 6 jaar onrechtvaardige celstraf
23 september 2025- De Egyptisch-Britse activist Alaa Abdel Fattah werd in september 2019 gearresteerd en tot een gevangenisstraf van 5 jaar veroordeeld. De Egyptische president Abdel Fattah al-Sisi heeft hem en vijf andere gevangenen een pardon verleend.
“Het presidentiële pardon voor Alla Abdel Fattah en het vooruitzicht dat hij eindelijk herenigd kan worden met zijn familie zijn welkom, maar hadden veel eerder moeten plaatsvinden”, zegt Erika Guevara Rosas van Amnesty International.
“Het pardon maakt een einde aan ernstig onrecht. Zijn familie en advocaten, onder wie zijn moeder, Laila Soueif, en activisten van over de hele wereld hebben zich de afgelopen jaren ingezet voor zijn vrijlating. We hopen dat hij snel wordt vrijgelaten nu.”
Gewetensgevangene
Alaa Abdel Fattah is een activist, schrijver en software developer. Hij werd bekend tijdens de Egyptische revolutie van 2011 en was vaak doelwit van de Egyptische autoriteiten vanwege zijn vreedzame activisme en kritiek op de regering. Zijn laatste arrestatie vond plaats op 29 september 2019, toen de autoriteiten hard ingrepen bij protesten in het land. In december 2021 werd hij, toen de noodtoestand in het land van kracht was, tot 5 jaar gevangenisstraf veroordeeld door een veiligheidsrechtbank. Hij werd veroordeeld op basis van valse aanklachten voor “het verspreiden van nepnieuws” in een social media-post. Amnesty International en andere mensenrechtenorganisaties beschouwden Alaa Abdel Fattah als gewetensgevangene.
Ondanks dat zijn 5-jarige gevangenisstraf eindigde op 29 september 2024, bleven de Egyptische autoriteiten hem willekeurig vasthouden. Ze kondigden aan dat hij in januari 2027 vrijgelaten zou worden, wat indruist tegen zowel internationale wettelijke normen als het nationale recht in Egypte. Hij had te maken met onmenselijke omstandigheden in de gevangenis. Zo kreeg hij geen toegang tot advocaten, bezoeken van de ambassade, frisse lucht en zonlicht. Zijn familie maakte zich ernstige zorgen over zijn gezondheid, vooral als hij uit protest hongerstakingen hield.
Oproep Amnesty International
“Alaa Abdel Fattah is een gewetensgevangene die tot doelwit werd gemaakt vanwege zijn vreedzame activisme. Zijn pardon zal de beproeving die hij de afgelopen jaar in de gevangenis onderging niet uitwissen.” De Egyptische autoriteiten moeten alle mensen vrijlaten die vastzitten vanwege het uiten van hun mensenrechten en hen verenigen met hun families.
Wij schreven voor Alaa Abdel Fattah tijdens een schrijfactie in juli 2021.
Saudi-Arabië: Abdulaziz al- Shubaily voorwaardelijk vrijgelaten
28 juli 2025- De Saudische mensenrechtenverdediger en gewetensgevangene Abdulaziz al-Shubaily is na 8 jaar voorwaardelijk vrijgelaten uit de gevangenis. Maar hij mag de komende 8 jaar niet reizen en geen gebruik maken van social media. Abdulaziz al-Shubaily Abdulaziz al-Shubaily was een prominent lid van de Saudi Civil and Political Rights Association (ACPRA). Voordat de ACPRA door de rechter in 2013 werd verboden, was het een van de weinige onafhankelijke mensenrechtenorganisaties in Saudi-Arabië.
Oneerlijk proces
Al-Shubaily werd in juli 2014 in staat van beschuldiging gesteld van het plegen van verschillende misdrijven. In maart 2015 werd hij bovendien beschuldigd van ‘communicatie met buitenlandse organisaties’ en het verstrekken van informatie aan Amnesty International voor gebruik in twee van haar rapporten.
Op 29 mei 2016 veroordeelde het Specialized Criminal Court (SCC) hem na een oneerlijk proces tot 8 jaar gevangenisstraf, een reisverbod van 8 jaar en een verbod op het gebruik van sociale media. Daarnaast werd hij gedwongen een verklaring te ondertekenen waarin hij beloofde zijn activisme niet te hervatten.
‘Ophitsing’
Het SCC veroordeelde hem onder meer wegens ‘belediging van de integriteit van het rechtssysteem en de rechters’, ‘schending van artikel 6 van de Wet tegen cybercriminaliteit door ‘het ophitsen van de publieke opinie tegen de heersers van dit land en het ondertekenen van verklaringen die online zijn gepubliceerd en waarin mensen worden opgeroepen om te demonstreren’ en ‘het weigeren om zich te houden aan de rechterlijke uitspraak waarmee de ACPRA werd ontbonden’.
Saudische mensenrechtenverdediger Mohammed al-Qahtani eindelijk vrij
23 januari 2025- Mohammed al-Qahtani, medeoprichter en voorzitter van de Saudische Vereniging voor Politieke en Burgerrechten (ACPRA), is eindelijk vrij. Hij zat sinds maart 2013 gevangen omdat hij kritiek had op de autoriteiten van Saudi-Arabië. Op 7 januari 2025 werd hij vrijgelaten. Wel heeft hij nog een reisverbod van 10 jaar, waardoor hij niet bij zijn familie in de VS kan zijn.
Mohammed al-Qahtani was in 2009 een van de oprichters van de Saudische ngo ACPRA. Die ngo hielp veel families van gevangenen die zonder aanklacht of proces vastzaten met onderzoek en gerechtelijke bijstand. In maart 2012 werd al-Qahtani opgepakt en aangeklaagd. Dat was aan het begin van de golf van protesten in het Midden-Oosten en Noord-Afrika die de Arabische Lente werd genoemd. De Saudische autoriteiten probeerden in die tijd nog meer dan tevoren elke vorm van kritiek in de kiem te smoren. In korte tijd werden vele mensenrechtenactivisten voor de rechter gesleept en kregen meerdere ACPRA-medewerkers lange gevangenisstraffen.
10 jaar cel, 12 jaar vast
In maart 2013 werd al-Qahtani veroordeeld. Hij kreeg 10 jaar gevangenisstraf, gevolgd door een reisverbod van dezelfde duur. De redenen hiervoor waren onder andere “het verbreken van loyaliteit aan de heerser”, “het in twijfel trekken van de integriteit van ambtenaren”, ”de veiligheid willen verstoren en aanzetten tot wanorde door op te roepen tot demonstraties” en “het ophitsen van internationale organisaties tegen het Koninkrijk”. Ook werden ACPRA en de sociale media-accounts van de ngo gesloten.
In maart 2023 had al-Qahtani zijn gevangenisstraf officieel uitgezeten. Maar hij werd niet vrijgelaten. Bijna twee jaar lang werd hij slachtoffer van gedwongen verdwijning. Van december 2022 tot november 2024 mocht hij geen contact hebben met zijn familie, die niet wist waar hij was. Amnesty voerde in deze tijd actie om te achterhalen waar hij werd vastgehouden. En voor zijn vrijlating, zoals de organisatie dat tijdens zijn hele gevangenschap deed.
Nog steeds gescheiden van familie
Na zijn vrijlating op 7 januari 2025 ging het reisverbod van al-Qahtani in. Daardoor blijft hij gescheiden van zijn familie, die in de VS woont. Zijn vrouw Maha vertelde Amnesty dat hij in gevangenschap blind is geraakt aan zijn linkeroog. Ze hoorde dat een arts tijdens zijn gedwongen verdwijning had gezegd dat hij aan zijn oog geopereerd moest worden, maar dat dit vier keer werd uitgesteld.
Wij schreven voor Mohammed tijdens de schrijfactie in november 2023.
Saudische mensenrechtenverdediger Mohammed al-Qahtani eindelijk vrij
Cuba: vier demonstranten vrijgelaten
Op 15 januari 2025 lieten de Cubaanse autoriteiten José Daniel Ferrer, Luis Robles, Félix Navarro en Donaida Pérez Paseiro vrij uit de gevangenis. Dit gebeurde na gesprekken met het Vaticaan en onderhandelingen met de Verenigde Staten.
De Cubaanse autoriteiten kondigden na de gesprekken met het Vaticaan en de VS aan dat 553 gevangenen strafrechtelijke voordelen zouden krijgen. Velen van hen zijn opgepakt tijdens anti-regeringsprotesten in 2021.
José Daniel Ferrer
José Daniel Ferrer is eindelijk weer thuis. Ferrer is een Cubaanse politiek activist en de leider van de onofficiële oppositiegroep Patriottische Unie van Cuba (UNPACU). Hij werd willekeurig gearresteerd op 11 juli 2021, omdat hij probeerde deel te nemen aan vreedzame protesten. Vervolgens werd hij beschuldigd van ‘openbare ordeverstoring’. Hij kreeg geen proces, maar moest in de gevangenis blijven. Terwijl hij vastzat werd hij jarenlang bedreigd en lastiggevallen. Ook werd hij herhaaldelijk geïsoleerd van zijn familie en dierbaren.
Onterecht gevangengenomen
Amnesty International is blij met de vrijlatingen en bedankt iedereen die meedeed aan onze acties om dit mogelijk te maken. Mensen die gevangen zijn gezet omdat ze hun mensenrechten uitoefenden, hadden nooit gecriminaliseerd mogen worden. Amnesty eist dan ook dat de Cubaanse autoriteiten onmiddellijk iedereen vrijlaten die onterecht gevangenzitten voor het uitoefenen van hun rechten. Daarnaast moet de Cubaanse regering het recht op vrijheid van meningsuiting, vereniging en vreedzame vergadering garanderen en een einde maken aan de onderdrukking. Ook moet de regering wetten die vreedzaam protest strafbaar stellen en fundamentele vrijheden beperken intrekken.
Amnesty Vlietstreek voerde actie voor José Daniel Ferrer tijdens de schrijfactie in november 2022.
Angola: Neth Nahara en anderen vrij!
8 januari 2025- Vijf critici van de Angolese regering zijn na meer dan een jaar gevangenisstraf vrijgelaten. Onder hen Neth Nahara, voor wie Amnesty International wereldwijd in actie kwam tijdens Write for Rights.
“Eindelijk zijn Neth Nahara, Adolfo Campos, Gildo das Ruas, Tanaice Neutro en Pensador vrij. We zijn heel blij dat ze weer thuis bij hun geliefden zijn”, zegt Sarah Jackson van Amnesty International. Amnesty International is blij met hun vrijlating, maar deze vijf mensen hadden nooit gevangengezet mogen worden. Zij werden alleen maar gearresteerd voor het uitoefenen van hun recht op vrije meningsuiting en dat op vreedzaam samenkomen. Het is belangrijk dat ze nu de medische zorg krijgen die de Angolese autoriteiten hen in de gevangenis onthielden.
De regering van Angola moet de mensenrechten van iedereen in het land respecteren. Mensen die de rechten van deze vijf activisten hebben geschonden moeten ter verantwoording worden geroepen.
Neth Nahara
Zangeres en influencer Ana da Silva Miguel, bekend als Neth Nahara, deelde dapper op social media dat ze HIV heeft en spoorde mensen aan goed op hun gezondheid te letten. Op TikTok uitte ze haar frustratie over de grote armoede in haar land. Ook moedigde ze vrouwen aan om onderwijs te volgen en onafhankelijk te zijn.
Vanwege haar kritiek op president João Lourenço werd ze in augustus 2023 gearresteerd. Ze werd veroordeeld tot twee jaar gevangenisstraf onder een wet die kritiek op de president strafbaar stelt. Die wet gebruiken de Angolese autoriteiten vaker om kritische stemmen het zwijgen op te leggen.
In december 2024 kwamen wereldwijd honderdduizenden mensen in actie voor haar vrijlating tijdens Amnesty’s jaarlijkse Write for Rights event. Amnesty bedankt iedereen die – op papier en online – brieven schreef voor Neth Nahara!
Presidentieel pardon
Op 25 december 2024 kondigde president João Lourenço van Angola een pardon aan voor social media influencer Ana da Silva Miguel (bekend als Neth Nahara) en de activisten Adolfo Campos, Hermenegildo Victor José (bekend als Gildo das Ruas), Gilson Moreira (bekend als Tanaice Neutro) en Abraão Pedro Santos (bekend als Pensador).
De autoriteiten lieten Neth Nahara vrij op 1 januari 2025. De andere vier kwamen vrij op 6 januari 2025. Zij waren op 16 september 2023 opgepakt voorafgaand aan een gepland protest in solidariteit met motortaxirijders. Sommigen van de vijf gevangenen kregen in de gevangenis niet de medische hulp die ze nodig hadden, zoals spoedoperaties en dagelijkse HIV-medicatie.
Amnesty International voerde veel actie voor de vijf en verleende tijdens hun gevangenschap steun aan hun families en advocaten. Wij schreven voor haar tijdens de Write for Rights in 2024.